เมื่อวาน เวลา 11:56 • ประวัติศาสตร์

โทรเลขฉบับเดียวที่เปลี่ยนโฉมหน้าสงครามโลกครั้งที่ 1

ในเดือนมกราคม ค.ศ.1917 (พ.ศ.2460) สหราชอาณาจักรสามารถดักจับข้อความลับของเยอรมนีที่สุ่มเสี่ยงจะเปลี่ยนโฉมหน้าของสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง (WWI)
สิ่งที่ซ่อนอยู่ภายใต้สายโทรเลขทางการทูตที่เข้ารหัสไว้ คือข้อเสนอที่รุนแรงและสั่นสะเทือนเสียจนสามารถดึงสหรัฐอเมริกาเข้ามาสู่ความขัดแย้งนี้โดยตรง ข้อความดังกล่าวส่งมาจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศของเยอรมนี โดยตั้งใจส่งถึงเอกอัครราชทูตเยอรมนีประจำประเทศเม็กซิโก เพื่อยื่นข้อเสนอในการสร้างพันธมิตรกับเม็กซิโกหากสหรัฐอเมริกาก้าวเข้าสู่สงครามเพื่อต่อสู้กับเยอรมนี
เยอรมนีสัญญาว่าจะสนับสนุนด้านการเงินพร้อมทั้งช่วยเม็กซิโกทวงคืนดินแดนที่เคยสูญเสียไปเมื่อหลายทศวรรษก่อน โดยดินแดนเหล่านั้นก็ประกอบด้วย เท็กซัส นิวเม็กซิโก และอริโซนา ซึ่งได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของสหรัฐอเมริกาไปหมดแล้ว
แผนการนี้นับว่าเสี่ยงอันตรายอย่างมาก เพราะเท่ากับว่าเยอรมนีกำลังสนับสนุนให้เกิดการโจมตีขึ้นบนแผ่นดินสหรัฐอเมริกาโดยตรง ในขณะเดียวกันก็เตรียมที่จะฟื้นฟูการทำสงครามใต้น้ำแบบไม่จำกัดขอบเขตในมหาสมุทรแอตแลนติกขึ้นมาอีกครั้ง
นักรหัสวิทยาชาวอังกฤษได้เจาะรหัสของเยอรมนีอย่างลับๆ และสามารถถอดความข้อความนี้ได้สำเร็จ ทว่าการเปิดเผยข้อมูลนี้กลับสร้างปัญหาตามมาอีกประการหนึ่ง นั่นคืออังกฤษจำเป็นต้องเตือนสหรัฐอเมริกาโดยไม่ให้ฝ่ายเยอรมนีรู้ตัวว่าระบบการสื่อสารของตนถูกเจาะลึกได้แล้ว เจ้าหน้าที่ฝ่ายข่าวกรองจึงต้องสร้างเรื่องอธิบายอย่างระมัดระวัง สร้างกระแสว่าโทรเลขฉบับนี้ได้มาจากช่องทางอื่นก่อนที่จะส่งต่อให้กับรัฐบาลอเมริกัน
เมื่อข้อความดังกล่าวถูกเปิดเผยต่อสาธารณชน ชาวอเมริกันจำนวนมากต่างโกรธแค้น โดยขณะนั้น ประธานาธิบดี “วูดโรว์ วิลสัน (Woodrow Wilson)” ได้พยายามรักษาประเทศให้อยู่นอกสงครามยุโรปมาโดยตลอดแม้จะถูกเรือดำน้ำเยอรมนีโจมตีซ้ำแล้วซ้ำเล่าก็ตาม แต่โทรเลขของฝ่ายเยอรมันนี้กลับทำให้ภัยคุกคามนั้นอยู่ใกล้ตัวและเด่นชัดขึ้นมาทันที
เยอรมนีไม่ได้เพียงแค่สู้รบอยู่คนละฝั่งมหาสมุทรอีกต่อไป แต่กำลังสมคบคิดยุยงให้เกิดสงครามขึ้นตามแนวชายแดนทางตอนใต้ของสหรัฐอเมริกาเลยทีเดียว
1
ในช่วงแรก มีคนบางกลุ่มสงสัยว่าโทรเลขฉบับนี้อาจเป็นเพียงโฆษณาชวนเชื่อของอังกฤษที่สร้างขึ้นเพื่อปั่นหัวสหรัฐอเมริกา แต่แล้วคนทั้งโลกก็ต้องตะลึง เมื่อฝ่ายเยอรมันออกมายอมรับต่อสาธารณชนเองว่าข้อเสนอดังกล่าวเป็นของจริง และเมื่อนำเรื่องนี้มารวมกับแคมเปญสงครามเรือดำน้ำแบบไม่จำกัดขอบเขตที่เยอรมนีนำกลับมาใช้ใหม่ การยอมรับผิดในครั้งนี้จึงทำลายแรงสนับสนุนแนวคิดการวางตัวเป็นกลางที่เหลืออยู่อย่างสิ้นเชิง
ในวันที่ 6 เมษายน ค.ศ.1917 (พ.ศ.2460) สหรัฐอเมริกาได้ประกาศสงครามกับเยอรมนี โดยแม้โทรเลขนี้จะไม่ใช่เหตุผลเดียวที่ทำให้สหรัฐอเมริกาเข้าร่วมศึก แต่ก็นับเป็นหนึ่งในชนวนเหตุที่ทรงพลังที่สุด ข้อความเข้ารหัสลับที่สัญญาว่าจะยกเท็กซัส อริโซนา และนิวเม็กซิโกให้แก่เม็กซิโก ได้เดินทางข้ามมหาสมุทรแอตแลนติกมาอย่างลับๆ เพียงเพื่อจะถูกดักจับและแฉให้โลกได้รับรู้
เยอรมนีหวังไว้ว่าโทรเลขฉบับนี้จะช่วยตัดกำลังฝ่ายสหรัฐอเมริกา แต่ผลลัพธ์กลับตรงกันข้าม เพราะมันกลายเป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยส่งทหารอเมริกันนับล้านนายเข้าสู่สงครามเพื่อต่อสู้กับเยอรมนี
โฆษณา