การเเบ่งกลุ่มสามอำนาจ กับระเบียบโลกใหม่
ครูสังคมศึกษาต้องสอนอะไร
กับความสัมพันธ์ระหว่างประเทศบนอำนาจโลกใหม่
เมื่อวันที่ 7 สิงหาคม พ.ศ. 2569
นครมักกะฮ์กลายเป็นฉากของความร่วมมือทางทหารอีกครั้ง แต่คราวนี้จัดแสดงต่อสายตาโลกอย่างจงใจ ณ พระราชวังอัศศอฟา มกุฎราชกุมาร มุฮัมมัด บิน ซัลมาน (Mohammed bin Salman) แห่งซาอุดิอาระเบีย ประธานาธิบดี เรเจป ไตยิป เอร์โดอาน (Recep Tayyip Erdoğan)
แห่งตุรกี และนายกรัฐมนตรี เชห์บาซ ชารีฟ (Shehbaz Sharif) แห่งปากีสถาน ยืนเรียงกันแล้วชูแฟ้มเอกสารสามเล่มให้กล้องบันทึก นั่นคือ ‘ข้อตกลงป้องกันร่วมมักกะฮ์’ (Mecca Joint Defence Agreement)
ที่พึ่งลงนามกันไป เเละเปรียบเสมือนกับ นาโต (NATO) ในโลกของกลุ่มมุสลิม หลังอำนาจของสหรัฐอเมริกาสั่นคลอนในอำนาจโลกพอสมควร
กับการทำสงครามกับอิหร่าน ทำให้กลุ่มชาติอาหรับไม่มั่นใจต่อการเป็นมหาอำนาจของสหรัฐอเมริกา
หากประมวลเหตุการณ์จากการเป็นพันธมิตรเเละความร่วมมือของชาติต่างๆในโลก เราจะเห็น
3 กลุ่มอำนาจโลกใหม่ ในบริบทระเบียบโลกยุคหลายขั้วอำนาจ (Multilateralism) ประกอบด้วย
1. กลุ่มโลกตะวันตกเดิม (นำโดยสหรัฐฯ) เเละกลุ่มสหภาพยุโรป ญี่ปุ่น เกาหลีใต้
ใช้กลไกในการเป็นอำนาจโลกเดิมใช้เครือข่ายพันธมิตรทางทหารและการค้า เช่น NATO, G7 และกรอบความร่วมมือพหุภาคีเฉพาะกลุ่ม
รวมภึงกลไกขององค์การสหประชาชาติ
จุดเเข็งสำคัญของกลุ่มระเบียบโลกเก่า คือ กำลังทหาร สกุลเงินดอลลาห์สหรัฐ (สามารถสั่งคว่ำบาตรเพื่อตัดระบบดศรษฐกิจเเละการค้าขายกับโลกได้ผ่านเงินดอลลาห์
รวมถึงเทคโนโลยีในการสงคราม, AI, เเละเทคโนโลยีอวกาศ
2. กลุ่มพันธมิตรตะวันออกคานอำนาจ (จีน-รัสเซีย เกาหลีเหนือ อิหร่าน)
นำโดย กลุ่มประเทศ จีน, รัสเซีย, เกาหลีเหนือ และอิหร่าน
จุดเด่น ผนึกกำลังเพื่อคานอำนาจและปิดฉากยุคมหาอำนาจขั้วเดียวของโลกตะวันตก
กลไก ขับเคลื่อนผ่านองค์กรความร่วมมือระดับภูมิภาคและความมั่นคง เช่น องค์การความร่วมมือเซี่ยงไฮ้ (SCO)
3. กลุ่มประเทศมหาอำนาจขนาดกลางหรือกลุ่มโลกใต้ (Global South) หรือกลุ่ม BRICS
นำโดย กลุ่มประเทศ อินเดีย, บราซิล, แอฟริกาใต้, ซาอุดีอาระเบีย, อินโดนีเซีย และตุรกี
จุดเด่น ไม่ฝักใฝ่ฝ่ายใดอย่างสุดโต่ง แสวงหาผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจและนโยบายต่างประเทศที่เป็นอิสระ
กลไก มีบทบาทสูงใน กลุ่ม BRICS ซึ่งเป็นแพลตฟอร์มเศรษฐกิจเกิดใหม่ที่กำลังเติบโตเพื่อถ่วงดุลมหาอำนาจหลัก
**ต้องติดตามอำนาจใหม่ คือ “ข้อตกลงป้องกันร่วมมักกะฮ์”**
นำโดย กลุ่มประเทศ ตุรกี ซาอุดิารเบีย ปากีสถานในอนาคตจับตาดูประเทศอียิปต์เข้าสู่สมรภูมิความร่วมมือ
ซึ่งก้าวขึ้นมาเป็นตัวแปรสำคัญในการกำหนดทิศทางเศรษฐกิจและความมั่นคงของโลกแทนที่ระบบขั้วเดี่ยวแบบ
ซึ่งเปลี่ยนการเเข่งขันจากระเบียบโลกเก่าโดยเดิมเป็นการเเบ่งอำนาจผ่านการปกครองในสมัยสงครามเย็น ระหว่างประชาธิปไตยกับเผด็จการ
ปัจจุบันเป็นอำนาจทางเศรษฐกิจเเละความมั่นคงของประเทศในกลุ่มใหม่ จากกลุ่ม BRICS เเละประเทศที่ต้องการเขียนระเบียบโลกใหม่
ซึ่งต้องการพัฒนาเทคโนโลยี เช่น AI หุ่นยนต์ฮิวแมนนอยด์ เเละเทคโนโลยีทางการทหาร อย่างจีน เเละรัสเซีย
มาถึงกลุ่มล่าสุดที่พึ่งมีการจับมือกัน ซาอุดิารเบีย ตุรกี เเละปากีสถาน
- ซาอุดิารเบีย มีเงินทุนมหาศาลจากน้ำมัน เเละดูเเลเมืองอันศักดิ์สิท 2 เมือง คือ มักกะฮ เเละ มาดีนะฮฺ
- ตุรกี มีกองทัพอันดับ 2 ของนาโต (NATO) พร้อมทั้งเทคโนโลยีในการป้องกันประเทศ สามารถผลิตโดรน อาวุธล้ำสมัยได้เอง
- ปากีสถาน มีอาวุธนิวเคลียร์ ตลาดการค้าขายทองสำคัญของโลก
ที่ตั้งทางภูมิศาสตร์ยิ่งตอกย้ำอำนาจในการต่อรอง
อย่างเส้นทางในการขนส่งพลังงานโลกถึง 3 ช่องทาง
1. คลองสุเอซ เรือขนส่งสินค้าจากยุโรปเเละอเมริกาต้องผ่าน
2. ช่องเเคบฮอร์มุซ เส้นทางสายหลักในการขนส่งพลังงานอย่างน้ำมันดิบ
3. ทะเลเเดง ที่เป็นจุดเสี่ยงจากกลุ่ม ฮูตี (HUTE) ทุกครั้ง
จุดจบความสัมพันธ์สำคัญของการไว้ใจสหรัฐ คือ สงครามอิสราเอลกับอิหร่าน สู่การเเสวงหากลุ่มอำนาจใหม่ในโลก
เจรจาซื้อขายน้ำมันเป็นเงินหยวนเเทนเงินเปโตรดอลลาห์ของสหรัฐอเมริกา ซึ่งสะท้อนถึงการสั่นคลอนของมหาอำนาจโลกเดิม
เขียนโดย : Doremon Ton (ครูสังคมพาชมโลก)
#สาดความรู้สังคม #สังคมศึกษา #คั่วอำนาจโลก #อำนาจโลกใหม่
#สังคม #NATO #กำลังทหาร #กำลังทหาร #ซาอุดิอาระเบีย #จีน
#สหรัฐอเมริกา #สหภาพยุโรป
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
