18 ก.ย. เวลา 15:56 • ข่าว

กขค. ลงโทษแพลตฟอร์ม E-Marketplace แล้ว หลังบังคับร้านค้าเข้าร่วมโปรโมชันโดยไม่ยินยอม

ก่อนหน้าใครๆ รวมทั้งผม คิดว่า กขค. เป็นเสือกระดาษ ตอนนี้เริ่มมาพยายามสื่อสารมากขึ้น และเอาจริงเอาจังกับเคสต่างๆ มากขึ้นแล้วนะครับ
เคสที่เพิ่งตัดสิน และเผยแพร่นี้น่าสนใจมากครับ โดยเฉพาะใครที่ขายของผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์
ล่าสุด คณะกรรมการการแข่งขันทางการค้า หรือ กขค. มีคำสั่งปรับทางปกครองผู้ประกอบธุรกิจ E-Marketplace 1 ราย หลังพบว่ามีพฤติกรรมใช้อำนาจทางตลาดอย่างไม่เป็นธรรมกับคู่ค้า
สิ่งที่แพลตฟอร์มทำมีอยู่ 3 เรื่องสำคัญ
1. เอาร้านค้าเข้าโปรโมชันโดยไม่ได้รับความยินยอม
ร้านค้าไม่ได้เป็นฝ่ายกดสมัครหรือแสดงเจตนาว่าต้องการเข้าร่วม แต่กลับถูกนำเข้าไปอยู่ในกิจกรรมส่งเสริมการขายของแพลตฟอร์ม
2. ไม่แจ้งให้ร้านค้าทราบล่วงหน้า
ปัญหานี้สำคัญ เพราะการเข้าร่วมโปรโมชันไม่ได้เป็นเพียงเรื่องป้าย SALE สวย ๆ หน้าแอป แต่สามารถกระทบราคาขาย ส่วนลด ต้นทุน และกำไรของร้านค้าได้
ถ้าจะนำสินค้าของคนอื่นไปลดราคา อย่างน้อยเจ้าของร้านก็ควรรู้และมีสิทธิตัดสินใจ
3. สมัครไม่ต้องสมัครเอง แต่จะออกกลับออกยาก
กขค. ระบุว่า แพลตฟอร์มกำหนดเงื่อนไขที่สร้างภาระให้แก่คู่ค้าในการถอนตัวออกจากโปรโมชัน และสุดท้ายทำให้คู่ค้าได้รับความเสียหาย
จุดนี้น่าสนใจเป็นพิเศษ เพราะมันสะท้อนปัญหาที่พบในแพลตฟอร์มดิจิทัลทั่วโลก คือ Opt-in ง่าย แต่ Opt-out ยาก
และเมื่อแพลตฟอร์มเป็นช่องทางขายหลักของร้านค้า การบอกว่า “ไม่พอใจก็ไม่ต้องใช้แพลตฟอร์มสิ” ก็ไม่ได้ง่ายขนาดนั้น
ตลาด E-Marketplace ไทยมีความกระจุกตัวสูง ปัจจุบันผู้เล่นหลักมีเพียงไม่กี่ราย และ Shopee, Lazada และ TikTok Shop รวมกันมีส่วนแบ่งตลาดส่วนใหญ่มาก การออกจากแพลตฟอร์มหนึ่งจึงอาจหมายถึงการสูญเสียลูกค้าจำนวนมากไปด้วย
ซึ่งเบื้องต้นมีการปรับเงินเป็นจำนวน 3.5 ล้านบาท และอาจจะมีการปรับเพิ่มหากยังมีการกระทำผิดซ้ำอีกครับ
ตอนนี้ยังมีเคสที่กำลังพิจารณาตัดสินอีกหลายสิบคดีครับ เตรียมติดตามดูการปรับตามอำนาจของคณะกรรมการได้ครับ
โฆษณา