1 พ.ย. เวลา 07:34 • การเกษตร

🌿 กะเพรา 4 พันธุ์ถูกขอคุ้มครอง..แล้วแม่ค้าจะขายผัดกะเพราได้ไหม เกษตรกรต้องกังวลหรือเปล่า?

จากกระแสข่าวเอกชนยื่นขอคุ้มครองพันธุ์กะเพรา 4 พันธุ์ จนเกิดคำถามว่า ต่อไปกะเพราจะกลายเป็นของเอกชนหรือไม่? ใครปลูก ใครขาย จะมีความผิดหรือเปล่า? กรมส่งเสริมการเกษตรออกมาชี้แจง ยืนยันไม่ใช่การจดสิทธิ์กะเพราทั้งประเทศ แต่ยังมีรายละเอียดที่ประชาชนและเกษตรกรควรทำความเข้าใจ
แต่ข้อเท็จจริงที่ต้องแยกให้ออกคือ การยื่นขอรับความคุ้มครองพันธุ์พืช ไม่ได้หมายความว่าพืชชนิดนั้นทั้งหมดจะถูกผูกขาดโดยผู้ยื่นคำขอ
กรมส่งเสริมการเกษตรชี้แจงว่า กรณีนี้เป็นการยื่นขอรับความคุ้มครองกะเพราพันธุ์ใหม่จำนวน 4 พันธุ์ ซึ่งผ่านกระบวนการวิจัยและพัฒนาพันธุ์พืช โดยการคุ้มครองจะมีขอบเขตเฉพาะพันธุ์ที่ระบุไว้ตามกฎหมาย ไม่ได้ครอบคลุมกะเพราทุกสายพันธุ์ที่มีอยู่ในประเทศไทย
กะเพราพันธุ์ดีเพื่อคนไทย
แล้วคนปลูก คนขาย และคนกินกะเพรา ยังทำได้เหมือนเดิมไหม?
คำตอบจากกรมส่งเสริมการเกษตรคือ กะเพราพันธุ์อื่น ๆ ที่มีอยู่เดิมยังสามารถปลูก จำหน่าย และนำมาประกอบอาหารได้ตามปกติ
ลองแยกให้เห็นภาพง่าย ๆ
1. แม่ค้าขายผัดกะเพรา : ยังซื้อใบกะเพรามาประกอบอาหารและขายผัดกะเพราได้ตามปกติ การคุ้มครองพันธุ์พืชไม่ได้หมายถึงการห้ามประชาชนกินหรือขายอาหารที่ทำจากกะเพรา
2. พ่อค้าแม่ค้าขายผัก : ยังสามารถจำหน่ายผลผลิตกะเพราเพื่อการบริโภคได้ ไม่ได้มีข้อห้ามเหมารวมว่ากะเพราทุกชนิดห้ามซื้อขาย
3. เกษตรกรที่ปลูกกะเพรา : ยังสามารถปลูกกะเพราพันธุ์ทั่วไปที่ไม่ได้อยู่ภายใต้การคุ้มครองได้ตามปกติ
แต่มีเรื่องที่ต้องระวังเป็นพิเศษ คือ เมล็ดพันธุ์ กิ่งชำ หรือส่วนอื่นที่สามารถนำไปขยายพันธุ์ได้ หากเป็นพันธุ์ที่ได้รับความคุ้มครอง การนำไปขยายพันธุ์หรือจำหน่ายเพื่อการค้าอาจต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขของกฎหมาย
ถ้าเมล็ดกะเพราปลิวไปตกแปลงคนอื่น จะกลายเป็นของเอกชนด้วยไหม?
อีกหนึ่งข้อสงสัยที่หลายคนกังวล คือ หากเมล็ดกะเพราจากแปลงที่ได้รับความคุ้มครองปลิวไปตกในแปลงเกษตรกรรายอื่น หรือเกิดการปะปนกันในพื้นที่เพาะปลูก พืชที่งอกขึ้นมาจะกลายเป็นพันธุ์ของเอกชนทั้งหมดหรือไม่?
กรมส่งเสริมการเกษตรชี้แจงว่า การคุ้มครองพันธุ์พืชไม่ได้ทำให้เจ้าของพันธุ์มีสิทธิเหนือพืชทุกต้นที่มีลักษณะคล้ายกัน หรือเกิดขึ้นเองในพื้นที่อื่นโดยอัตโนมัติ
การพิจารณาต้องดูข้อเท็จจริงและขอบเขตสิทธิตามพระราชบัญญัติคุ้มครองพันธุ์พืช พ.ศ. 2542 เป็นกรณีไป
โฆษณา