"ปอกระด้าง" ดอกสีส้มบานช่วงปลายฤดูหนาวแถบภาคตะวันตกหรือภาคเหนือของประเทศไทย
(Pterocymbium macranthum Kosterm.)
วงศ์ Malvaceae
ในช่วงปลายฤดูหนาว ทุกท่านสามารถพบเห็นต้นไม้ขนาดใหญ่ที่มีดอกสีส้มทั่วทั้งต้น ไม่ว่าจะเป็นทองเดือนห้า (Erythrina stricta) ทองหลางป่า (Erythrina subumbrans) ทองกวาว (Butea monosperma) หรืองิ้วบ้าน (Bombax ceiba) หากมีโอกาสเดินทางไปในแถบภาคตะวันตกหรือภาคเหนือของประเทศไทย จะมีพรรณไม้อีก 1 ชนิด ที่มีดอกสีส้มเช่นกัน
ซึ่งก็คือ "ปอกระด้าง" (Pterocymbium macranthum Kosterm.) เป็นไม้ต้นขนาดใหญ่ที่มีเรือนยอดสวยงาม ออกดอกสีส้มสะดุดตา ตัดกับพื้นหลังของเรือนยอดป่าและท้องฟ้าได้อย่างชัดเจน โดยในหนังสือ Flora of Thailand vol. 7(3) รายงานจำนวนสมาชิกของพืชในสกุล Pterocymbium ที่พบได้ในประเทศไทยไว้ 2 ชนิด คือปอกระด้าง (Pterocymbium macranthum) และปออีเก้ง (Pterocymbium tinctorium)
ปอกระด้างมีลักษณะเด่นที่แตกต่างจากปออีเก้ง โดยบริเวณแผ่นใบของปอกระด้างนั้นเกลี้ยง ส่วนแผ่นใบด้านล่างของปออีเก้งมีขนสั้นนุ่มหนาแน่น กลีบเลี้ยงของปอกระด้างมีสีเหลือง หรือสีส้ม ยาวมากกว่า 2 ซม. ในขณะที่กลีบเลี้ยงของปออีเก้งมีสีเขียวอ่อน และยาวได้เพียง 2 ซม.
ปอกระด้างมีการเก็บตัวย่างครั้งแรกในประเทศเมียนมา ได้รับการตีพิมพ์ลงในวารสาร Reinwardtia ปีที่ 6 หน้า 295 ในปี 1962 ในระดับโลกถือได้ว่าเป็นพืชหายาก เนื่องจากมีการกระจายในประเทศเมียนมาและไทยเท่านั้น ด้วยปัจจุบันทางกลุ่มงานพฤกษศาสตร์ป่าไม้ได้ดำเนินการโครงการธนาคารเมล็ดพันธุ์ไม้ยืนต้นโลก ปอกระด้างเป็นหนึ่งในชนิดเป้าหมายของโครงการ เนื่องจากมีการกระจายพันธุ์ค่อนข้างแคบ ในช่วงเวลาที่ผลเริ่มแห้ง ทางกลุ่มงานฯ จะดำเนินการเก็บเมล็ดปอกระด้างเพื่อเก็บรักษาไว้ธนาคารของเมล็ดพรรณไม้โลกในโอกาสต่อไป
ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ ไม้ต้น สูงได้ถึง 45 เมตร เปลือกลำต้นสีเทา น้ำตาลปนเทา หรือ สีน้ำตาลปนดำ ใบเดี่ยว เรียงเวียน ดอกออกเป็นช่อ กลีบเลี้ยง 5 กลีบ โคนเชื่อมติดกันเป็นหลอด สีเหลือง หรือสีส้ม ไม่มีกลีบดอก ผลย่อยแบบผลแห้งแตกแนวเดียว มี 1-2 เมล็ด
การกระจายพันธุ์ ในต่างประเทศพบที่เมียนมา ในประเทศไทยพบได้บริเวณป่าผสมผลัดใบชื้น ป่าดิบแล้ง ที่ระดับความสูงจากน้ำทะเล 100-800 เมตร ออกดอกและติดผลในเดือนมกราคม-มีนาคม โดยการผลัดใบทั้งต้นก่อนออกดอก
#โครงการธนาคารเมล็ดพันธุ์ไม้ยืนต้นโลก ระยะที่ ๒ (Global Tree Seed Bank-Phase 2 Project; Thailand-BKF)
เอกสารอ้างอิง
Forest Herbarium. (2001). e-Flora of Thailand 7(3). Available source: https://www.dnp.go.th/botany/eflora/floraSpecies.html?tdcode=02773.
- 1
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
