• ชื่อราชวงศ์ต่าง ๆ ของกรุงศรีอยุธยามีที่มาจากไหน?
ตลอดระยะเวลา 417 ปี ที่กรุงศรีอยุธยาดำรงอยู่ได้มีกษัตริย์ทั้งสิ้น 34 พระองค์ (กรณีถ้านับขุนวรวงศาธิราช) และมีการแบ่งออกเป็น 5 ราชวงศ์ตามลำดับคือ คือ ราชวงศ์อู่ทอง ราชวงศ์สุพรรณภูมิ ราชวงศ์สุโขทัย ราชวงศ์ปราสาททอง และราชวงศ์บ้านพลูหลวง
ว่าแต่ทุกคนเคยสงสัยไหมครับว่า แล้วที่มาของชื่อราชวงศ์ทั้ง 5 นี้มาจากไหน
เริ่มต้นที่ราชวงศ์อู่ทอง
ที่มาจากพระนามของสมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1 หรือพระเจ้าอู่ทอง ผู้ทรงสถาปนากรุงศรีอยุธยาในปี พ.ศ. 1893
อย่างไรก็ตามนอกจากชื่อราชวงศ์อู่ทอง ราชวงศ์นี้ยังมีชื่อเรียกอื่น ๆ ที่อ้างอิงจากสถานที่ที่สัณนิษฐานว่า เป็นฐานอำนาจเดิมของพระเจ้าอู่ทองก่อนการสถาปนากรุงศรีอยุธยา อย่างเช่น ราชวงศ์เชียงราย (จากข้อสัณนิษฐานว่า พระเจ้าอู่ทองสืบเชื้อสายมาจากหัวเมืองเหนือ) หรือราชวงศ์ละโว้-อโยธยา (จากข้อสัณนิษฐานว่า พระเจ้าอู่ทองมีฐานอำนาจเดิมที่เมืองละโว้หรือลพบุรี)
ต่อมาคือราชวงศ์สุพรรณภูมิ
ที่มาจากชื่อเมืองสุพรรณภูมิ หรือสุพรรณบุรี ซึ่งเป็นฐานอำนาจเดิมของสมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 1 (ขุนหลวงพะงั่ว) กษัตริย์รัชกาลที่ 3 ของกรุงศรีอยุธยา ที่ได้ชิงราชสมบัติจากสมเด็จพระราเมศวร (พระราชโอรสของพระเจ้าอู่ทอง) จึงถือเป็นราชวงศ์ใหม่ที่แยกจากสายอู่ทองเดิม
ราชวงศ์สุโขทัย มาจากการที่สมเด็จพระมหาธรรมราชาธิราช (พระราชบิดาของสมเด็จพระนเรศวรมหาราชและสมเด็จพระเอกาทศรถ) ทรงสืบเชื้อจากราชวงศ์ของอาณาจักรสุโขทัย (ราชวงศ์พระร่วง)
ปิดท้ายที่ราชวงศ์ปราสาททอง มาจากพระนามของสมเด็จพระเจ้าปราสาททอง และราชวงศ์บ้านพลูหลวง ก็มาจากถิ่นฐานเดิมของสมเด็จพระเพทราชาที่อยู่ที่บ้านพลูหลวง เมืองสุพรรณบุรี
คำถามต่อมาคือ แล้วในสมัยอยุธยาเอง ได้มีการแบ่งออกเป็นราชวงศ์แบบนี้หรือไม่ คำตอบก็คือไม่ นั่นก็เพราะว่า การแบ่งราชวงศ์ในสมัยอยุธยานั้น จริง ๆ แล้ว เป็นสิ่งที่ถูกนิยามขึ้นภายหลัง คือในสมัยรัชกาลที่ 5-6 จากการศึกษาประวัติศาสตร์ที่ได้รับอิทธิพลจากตะวันตก
โดยบุคคลสำคัญที่ถือได้ว่า มีบทบาทในการกำหนดชื่อและแบ่งราชวงศ์เหล่านี้ก็คือ สมเด็จกรมพระยาดำรงราชานุภาพ ที่ทรงอธิบายเหตุผลไว้ในงานพระนิพนธ์เรื่อง "อธิบายรัชกาลครั้งกรุงเก่า" ที่ปรากฏในประชุมพงศาวดาร ภาคที่ 5 ที่ตีพิมพ์ในปี พ.ศ. 2460 สมัยรัชกาลที่ 6 นั่นเอง
อ้างอิง
ปดิวลดา บวรศักดิ์. “ราชวงศ์อยุธยา” แต่ละชื่อของราชวงศ์ มาจากไหน?. ศิลปวัฒนธรรม. https://www.silpa-mag.com/history/article_143858
ที่มีชื่อราชวงศ์สมัยอยุธยา. ศิลปวัฒนธรรม. https://youtube.com/shorts/j3ij6VmhGPs?si=Yyr8TbIfx7N2XcYH
#HistofunDeluxe
- 15
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
