ตำนานกลอนคู่ทรงคุณค่า
ช่วงใกล้ตรุษจีนเช่นนี้ หากเราได้ไปเดินแถวย่านคนจีน
หรือชุมชนเชื้อสายจีน เรามักจะเห็นป้ายตัวหนังสือจีนประดับตามเสาหน้าประตูบ้านและหน้าประตูวัดจีนทั้ง 2 ข้าง ซึ่งป้ายตัวหนังสือจีนนี้คือบทกลอนที่มีความหมายมงคลที่คนจีนเรียกว่า “ตุ้ยเหลียน”
ตุ้ยเหลียน คือกลอนคู่ที่มีความงดงามในการใช้ภาษา คำเชื่อม และความหมาย มักจะมีตัวหนังสือข้างละ 4 คำ หรือไม่ก็ 7 คำ เขียนเรียงลงมาในแนวตั้ง แล้วแต่ขนาดของป้ายและความหมายของกลอนนั้น ๆ หากมีกลอนแปะตรงกลางด้วยก็มักจะเป็นตัวหนังสือที่เขียนเรียงต่อกันในแนวนอนที่มีตัวหนังสือน้อยกว่า ด้านซ้าย ตุ้ยเหลียนนั้นมีใช้ทั้งในงานมงคลและงานอวมงคล โดยในงานมงคลจะเป็นกลอนคู่อวยพร ส่วนในงานอวมงคลจะเป็นกลอนคู่ที่เขียนไว้เป็นที่ระลึก
ต้นกำเนิดตุ้ยเหลียนมาจากจีนในช่วงยุค ฉิน ฮั่น โดยชาวบ้านในสมัยนั้นจะนิยมแขวนยันต์ที่เรียกว่า เถาฝู ที่มีตัวหนังสือและภาพเทพเจ้าลงไปแล้วนำมาแขวนไว้ในบ้าน เพื่อขับไล่สิ่งอัปมงคลให้ออกไปจากบ้าน โดยยันต์เถาฝูจะถูกแขวน 1 ปี พอเริ่มเข้าปีใหม่ชาวบ้านก็จะเอายันต์เถาฝูที่เขียนขึ้นใหม่มาประดับแทน วัฒนธรรมนี้ได้ถูกส่งทอดต่อกันมาในหมู่ชาวจีนจนมาถึงในสมัยยุคซ่ง ที่กวี นักปราชญ์กำลังเฟื่องฟู ผ้ายันต์เถาฝู จึงค่อย ๆ ถูกดัดแปลงกลายเป็นการเขียนคำกลอนลงไปแทน
ต่อมาในสมัยราชวงค์หมิง ฮ่องเต้จูหยวนจางทรงโปรดการแต่งกลอนคู่มาก และสนับให้ข้าราชการ นักกวี นักปราชญ์ และชาวบ้านแต่งกลอนคู่ด้วย ตุ้ยเหลียนจึงแพร่หลายมากในยุคนี้ ทำให้มีคำกลอนสวยงามมากมาย จนมีการรวบรวมเป็นเล่มขึ้นมา ถือเป็นวรรณกรรมอันมีค่าเป็นอย่างมาก และในปี 2005 ทางการจีนก็ได้ประกาศให้ตุ้ยเหลียนเป็นมรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้อันดับ 1 ในจีน กลายเป็นวัฒนธรรมอันทรงคุณค่า
แล้ววัฒนธรรมการแขวนตุ้ยเหลียนในวันตรุษจีนก็ถูกส่งทอดมายังคนจีนในประเทศไทย เมื่อถึงวันตรุษจีนก็จะมีการเอาตุ้ยเหลียนติดไว้หน้าบ้านเสมอ ซึ่งเดิมทีคนจีนหากใช้ตุ้ยเหลียงในงานมงคลเช่นตรุษจีนจะเขียนตัวหนังสือจีนด้วยสีดำลงบนกระดาษสีแดงเสมอ แต่สำหรับคนจีนในไทยได้ปรับเปลี่ยนสีตัวหนังสือจีนมาเป็นสีทองลงบนพื้นสีแดงแทน เพราะมีความเชื่อเรื่องสีทอง ว่าเป็นสีที่สื่อถึงความเฮง และความเป็นสิริมงคล
ซึ่งคนที่จะเขียนตุ้ยเหลียนได้นอกจากจะมีความรู้เรื่องกลอนเรื่องภาษา คำเชื่อมในภาษาจีนอย่างดีแล้ว ยังจะต้องมีลายมือที่เขียนออกมาได้งดงามทรงพลังอีกด้วย การเขียนตุ้ยเหลียนจึงต้องใช้ทั้งความรู้ทางภาษาและสมาธิประกอบกัน แต่ด้วยยุคสมัยในปัจจุบันที่มีความรีบเร่ง เอาความง่าย ความสะดวกเป็นหลัก เราจึงเห็นตุ้ยเหลียนได้ถูกปรับเปลี่ยนจากเขียนกลอนด้วยมือสด ๆ มาเป็นการพิมพ์จำนวนเยอะ ๆ ออกมาแทน
และในวันตรุษจีนที่กำลังจะมาถึงในอีก 2 วันนี้ หากใครต้องการตุ้ยเหลียนกลอนตัวหนังสือสวย ๆ ที่มีความหมายดี ๆ ก็สามารถไปหาซื้อได้ตรงร้านแถวถนนเยาวราช หรือร้านขายของไหว้เจ้าจีน ซึ่งนอกจากจะมีตุ้ยเหลียนแบบที่พิมพ์กลอนออกมาเสร็จสรรพ์ให้เลือกซึ่งมีความหมายดี ๆ มากมายแล้ว ก็ยังมีบางร้านที่รับเขียนตุ้ยเหลียนด้วยลายมือหลงเหลืออยู่ หากเราต้องการตุ้ยเหลียนที่มีความหมายแบบไหนก็สามารถให้ทางร้านเขียนขึ้นมาได้
ตุ้ยเหลียน
จากความเชื่อสู่มรดกวัฒนธรรม
จากยันต์สู่กลอนคู่ทรงคุณค่าครับ
- 5
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
