EP5 🌿 When the Estuary Holds the Balance
F5 ระบบนิเวศปากแม่น้ำ กับ Salinity–Ecosystem Shift Risk
ในลุ่มน้ำย่อยของภาคใต้ฝั่งตะวันออกตอนบน
พื้นที่ปากแม่น้ำ (F5)
ทำหน้าที่สำคัญมากในระบบทั้งหมด
ตามหน้าที่เชิงระบบ
F5 คือ
• 🌿 buffer ระหว่างน้ำจืดกับน้ำทะเล
• 🐟 แหล่งเพาะพันธุ์สัตว์น้ำ
• 🌊 พื้นที่ดูดซับแรงคลื่นและน้ำหลาก
• 🧂 ตัวปรับสมดุล salinity gradient
นี่คือ “Functional hypothesis” ของ F5
แต่เมื่อวาง RBC ลงไป
ความเปราะบางของ F5 จะปรากฏชัด
⚠ RBC ที่ซ้อนอยู่ใน F5
1️⃣ 🧂 Salinity Shift
• low flow upstream
• sea level rise
• tidal intrusion ลึกขึ้น
2️⃣ 🌡 Thermal & Ecological Stress
• อุณหภูมิน้ำเพิ่ม
• DO ลด
• species composition เปลี่ยน
3️⃣ 🐟 Habitat Degradation
• sediment load เปลี่ยน
• mangrove retreat
• coastal erosion
F5 จึงเป็นพื้นที่ที่ climate signal
แสดงออกชัดเจนและเร็วที่สุด
🧭 จาก RBC → Scenario Design
ดร.กอบเกียรติย้ำว่า
พื้นที่ระบบนิเวศต้องถูกออกแบบด้วย Scenario
ไม่ใช่ปล่อยให้ปรับตัวเองโดยไม่มีข้อมูล
Scenario A: Reduced Freshwater Inflow
• upstream storage ต่ำ
• allocation ไปเมือง/เกษตรเพิ่ม
• freshwater discharge ลด
คำถาม
minimum environmental flow ถูกกำหนดหรือยัง?
Scenario B: Sea Level Rise + Storm Surge
• ระดับน้ำทะเลสูงขึ้น
• salinity wedge เคลื่อนลึก
• ชุมชนประมงได้รับผลกระทบ
คำถาม
มี salinity trigger หรือยัง?
มี adaptive zoning หรือไม่?
Scenario C: Land Use Change Upstream
• runoff pattern เปลี่ยน
• sediment transport ลดลง
• estuarine morphology เปลี่ยน
คำถาม
มี sediment balance assessment หรือไม่?
🔎 กระบวนการก่อนสรุป F5–RBC
• salinity record ระยะยาว
• tidal–river interaction modelling
• ecosystem service valuation
• biodiversity baseline study
• environmental flow requirement analysis
ถ้าไม่มีข้อมูลเหล่านี้
คำว่า “รักษาระบบนิเวศ”
จะเป็นเพียงความตั้งใจที่ไม่มีเครื่องมือรองรับ
🎯 บทเรียนจาก EP5
F5 ไม่ได้เป็นเพียงปลายน้ำ
แต่เป็น “ตัววัดสุขภาพของทั้งลุ่มน้ำ”
ถ้า F5 เสียสมดุล
สัญญาณจะย้อนกลับขึ้นไปทั้งระบบ
ดังนั้น Scenario ของ F5
ต้องเชื่อมกับ F1–F4
และต้องมี environmental flow เป็นส่วนหนึ่งของ Basin Architecture
ใน EP ต่อไป
เราจะดู F6 — พื้นที่รับน้ำธรรมชาติ
ซึ่งเป็น shock absorber ของลุ่มน้ำทั้งหมด 🌊
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
