26 ก.พ. เวลา 03:38 • ข่าวรอบโลก

ทำไมแนวโน้ม IQ อาจต่ำลงเรื่อยๆทั่วโลก

ต่อจากโพสต์ที่ว่าเด็กเจน z มีไอคิวต่ำลงเป็นครั้งแรก โดยที่ไม่มีความเกี่ยวข้องอะไรกัน ผมมีโอกาสได้ชมภาพยนต์เรื่อง Idiocracy ซึ่งเป็นหนังเก่าตั้งแต่ปี 2006 แต่กลับเป็นหนังที่จิกกัดสังคมได้เจ็บแสบอย่างไม่น่าเชื่อ
สำหรับคนที่ไม่เคยดู เนื้อหาคร่าวๆคือมีผู้ชายที่หลับไปเป็นเวลา 500 ปี ตื่นมาอีกทีเขากลายเป็นคนที่มี IQ สูงที่สุดในโลก แต่ไม่ใช่เพราะเขาไปได้เซรุ่มวีหรืออะไรมาจากไหน แต่เป็นเพราะ IQ ของมนุษย์ทั่วโลก ที่วิวัฒนาการถอยลง
2
ดูให้บันเทิงก็บันเทิง แต่ถ้าลองคิดดีๆ หนังเรื่องนี้ก็ทำนายอะไรบางอย่างได้ การศึกษาระยะยาวในประเทศนอร์เวย์โดยใช้ข้อมูลจากผู้ชายที่เกิดระหว่างปี ค.ศ. 1962 ถึง 1991 แสดงให้เห็นถึงจุดเปลี่ยนที่ชัดเจน โดยพบว่ากลุ่มที่เกิดในช่วงต้นทศวรรษ 1970 มีคะแนนสูงสุด ก่อนที่จะเริ่มลดลงในกลุ่มที่เกิดหลังจากนั้น ข้อมูลจากประเทศฝรั่งเศสระบุว่าผู้ใหญ่ในช่วงวัย 30 ถึง 63 ปี มีคะแนนเฉลี่ยลดลง 3.8 จุดในช่วงทศวรรษที่ผ่านมา
สิ่งนี้เรียกว่า "ปรากฏการณ์ฟลินน์ย้อนกลับ (Reverse Flynn Effect)" ก่อนอื่นต้องเข้าใจก่อนว่า Flynn Effect คืออะไร Flynn Effect ตั้งชื่อตาม เจมส์ โรเบิร์ต ฟลินน์ (James Robert Flynn) คือทฤษฎีที่ว่า เมื่อวันเวลาผ่านไป ไอคิวโดยเฉลี่ยของมนุษย์ยิ่งเพิ่มมากขึ้นเรื่อย ๆ
1
ดังนั้น ปรากฏการณ์ฟลินน์ย้อนกลับ (Reverse Flynn Effect) ก็คือทฏษฎีที่ว่า จริงๆแล้ว มนุษย์อาจจะมี IQ ถดถอยลงก็ได้ ซึ่งก็มาจากหลายสาเหตุ แต่สาเหตุหลักๆที่ถูกพูดถึงกัน มีดังต่อไปนี้
1
1. คนพร้อมไม่อยากมี คนมีก็เxือกไม่พร้อม
1
ทฤษฎีภาวะเจริญพันธุ์เชิงลบเสนอว่าบุคคลที่มีระดับสติปัญญาสูงมีแนวโน้มที่จะมีจำนวนบุตรน้อยกว่าบุคคลที่มีระดับสติปัญญาต่ำกว่า การศึกษาบางชิ้นประมาณการว่าผลกระทบนี้อาจทำให้ไอคิวทางพันธุกรรม (Genotypic IQ) ของประชากรโลกลดลงประมาณ 0.86 จุดในช่วงครึ่งหลังของศตวรรษที่ 20
อย่างไรก็ตาม ข้อโต้แย้งสำคัญมาจากงานวิจัยในนอร์เวย์ที่วิเคราะห์ความแปรปรวนภายในครอบครัวเดียวกัน (Within-family analysis) พบว่าแม้แต่พี่น้องที่เกิดในครอบครัวเดียวกันก็มีแนวโน้มคะแนนไอคิวที่เปลี่ยนไปตามเวลา ซึ่งหมายความว่าการลดลงของคะแนนไม่ได้เกิดจากการเปลี่ยนแปลงขององค์ประกอบทางพันธุกรรมในพ่อแม่ แต่เกิดจากปัจจัยภายนอกที่ส่งผลต่อลูกแต่ละคนแตกต่างกัน
2. ภาวะพึ่งพิงเทคโนโลยี
การศึกษาพบว่าการพึ่งพาเครื่องมือปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในการหาคำตอบหรือตัดสินใจมีความสัมพันธ์เชิงลบกับทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ (Critical Thinking) เมื่อสมองไม่ต้องเผชิญกับการแก้ปัญหาที่ซับซ้อนด้วยตนเอง กระบวนการเรียนรู้และการก่อตัวของทักษะ (Skill Formation) จะลดลงอย่างมีนัยสำคัญ นอกจากนี้ การเสพสื่อสังคมออนไลน์ที่เน้นเนื้อหาสั้นและรวดเร็วส่งผลให้สมาธิ (Attention Span) ของมนุษย์สั้นลง และความสามารถในการจดจ่อเพื่อวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึกถดถอยลงอย่างชัดเจนในกลุ่มคนรุ่นใหม่
1
3. มลพิษ โภชนาการ สิ่งแวดล้อม
มลพิษทางอากาศ โภชาการที่เข้าถึงง่ายเกินไป โดยเฉพาะอย่างยิ่งอาหารขยะ และการเปลี่ยนแปลงของสไตล์การใช้ชีวิตที่ขาดการกระตุ้นทางปัญญาอย่างเหมาะสมในวัยเด็ก มีแนวโน้มที่จะกระทบต่อการทำงานของระบบประสาท PM2.5 เพิ่มความเสี่ยงหลอดเลือด เพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดโรคสมองเสื่อมและอัลไซเมอร์ ลดการพัฒนาการ IQ ลดลง และเสี่ยงเป็นโรคสมาธิสั้น (ADHD) เพิ่มมากขึ้น
นอกจากนี้ปัจจัยอื่นๆที่อาจมีผล เช่น เศรษฐกิจ การเมือง ความเหลื่อมล้ำ สภาพสังคมที่ทำให้เด็กยุคใหม่ขาดวินัยและมีความอดทนต่ำ ก็อาจกระทบต่อระดับ IQ
ได้เช่นกัน
ไทยเองก็มีปริมาณเด็กเกิดใหม่น้อยลง และมุ่งหน้าเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุอย่างต่อเนื่อง
เราจึงไม่มีทางเลือกนอกจากพัฒนาทรัพยากรบุคคลที่เรามีให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุด ลดคำครหาที่อาจทำให้โลกมองไทยว่า "แก่ก่อนรวย" และหวังเหลือเกินว่าสิ่งที่เกิดขึ้นกับ Idiocracy จะไม่เกิดขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับประเทศไทย
อ้างอิง
Trahan LH, Stuebing KK, Fletcher JM, Hiscock M. The Flynn effect: a meta-analysis. Psychol Bull. 2014 Sep;140(5):1332-60. doi: 10.1037/a0037173. Epub 2014 Jun 30. PMID: 24979188; PMCID: PMC4152423.
Hegelund ER, Teasdale TW, Okholm GT, Osler M, Sørensen TIA, Christensen K, Mortensen EL. The secular trend of intelligence test scores: The Danish experience for young men born between 1940 and 2000. PLoS One. 2021 Dec 9;16(12):e0261117. doi: 10.1371/journal.pone.0261117. PMID: 34882746; PMCID: PMC8659667.
โฆษณา