ความสูงของคุณ บอกความเสี่ยงโรคได้จริงหรือ
ใครในที่นี้อยากสูงบ้าง ผมเชื่อว่าร้อยทั้งร้อยเวลาเรามีลูกหลาน เราก็พยายามสรรหานม สรรหาอาหารเสริม หรือจับไปเล่นบาสเกตบอล ว่ายน้ำ เพื่อให้พวกเขาตัวสูงๆ หุ่นนางแบบ นายแบบกันใช่ไหมครับ เพราะในสังคมเราความสูงมักจะมาพร้อมกับความดูดีและโอกาสหลายๆ อย่าง
แต่คุณรู้หรือไม่ครับว่า ภายใต้ตัวเลขความสูงบนที่วัดส่วนสูงนั้น ร่างกายได้ซ่อน "รหัสลับทางพันธุกรรม" ที่สามารถบอกล่วงหน้าได้ว่า เรามีความเสี่ยงที่จะเป็นโรคบางชนิดมากกว่าคนอื่น
วันนี้ผมจะขอหยิบยกงานวิจัยชิ้นหนึ่งมาเล่าให้ฟังแบบเจาะลึกแต่ง่ายเหมือนนั่งคุยกันครับ งานวิจัยนี้เขาเจาะจงศึกษาในกลุ่มประชากร "เอเชียตะวันออก" ซึ่งก็คือโครงสร้างพันธุกรรมที่ใกล้เคียงกับคนไทยอย่างพวกเรานี่แหละครับ
งานวิจัยนี้ เขาทำอะไรกัน?
เรื่องนี้เริ่มต้นจากทีมนักวิจัยนำโดยคุณ Fuu-Jen Tsai จากโรงพยาบาลมหาวิทยาลัยการแพทย์จีน (China Medical University Hospital) เขาเกิดความสงสัยครับว่า ยีนหรือพันธุกรรมที่กำหนดให้คนเราสูงเนี่ย มันไปเกี่ยวโยงกับปัญหาสุขภาพอะไรบ้างไหม โดยเฉพาะในคนเอเชียที่ยังไม่ค่อยมีใครเจาะลึกเรื่องนี้มากนัก
พวกเขาไม่ได้ศึกษากับคนแค่หลักร้อยหลักพันนะครับ แต่เขาดึงข้อมูลทางพันธุกรรมของชาวไต้หวันเชื้อสายฮั่น (Han Taiwanese) มาวิเคราะห์ถึง 120,000 คน แถมยังเอาข้อมูลไปเทียบเคียงกับธนาคารชีวภาพ (Biobanks) ในเอเชียตะวันออกอีก 5 แห่ง เพื่อความแม่นยำขั้นสุด
ผลปรากฏว่า ร่างกายเราไม่ได้มีแค่ "สวิตช์เดียว" ที่กดปุ๊บแล้วสูงปั๊บ แต่พวกเขาพบตัวแปรทางพันธุกรรมที่เชื่อมโยงกับความสูงถึง 293 จุด และพบอีก 5 จุดที่เชื่อมโยงกับภาวะเตี้ยแคระแกร็นจากกรรมพันธุ์ (Familial short stature)
และไฮไลท์มันอยู่ตรงนี้ครับ... เมื่อเอาชุดข้อมูลความสูงเหล่านี้ไปเทียบกับประวัติการเจ็บป่วย เขาพบความเชื่อมโยงที่น่าตกใจกับ 2 โรคสำคัญ
คนตัวสูง เสี่ยงโรคอะไรบ้าง?
งานวิจัยระบุชัดเจนเลยครับว่า "คนที่ตัวสูงกว่า" จะเผชิญกับความเสี่ยงที่สูงขึ้นใน 2 โรคหลักๆ คือ
1. ภาวะหัวใจห้องบนเต้นผิดจังหวะ (Atrial Fibrillation หรือเรียกสั้นๆ ว่า AFib)
ใครที่ไม่คุ้นชื่อโรคนี้ ลองนึกภาพตามผมนะครับ ปกติหัวใจเราจะบีบตัวเป็นจังหวะ ตุ้บ... ตุ้บ... ตุ้บ... เหมือนมีเครื่องกระตุ้นไฟฟ้าคอยให้จังหวะอย่างสม่ำเสมอ แต่ในคนที่เป็นโรค AFib ไฟฟ้าในหัวใจห้องบนมันเกิดการลัดวงจรครับ ทำให้หัวใจสั่นพลิ้ว เต้นเร็วและไม่เป็นจังหวะ แทนที่จะบีบเลือดออกไปเน้นๆ กลับกลายเป็นแค่การ "สั่นกระเพื่อม"
เกร็ดความรู้เสริม: แม้ในเปเปอร์นี้จะเน้นเรื่องความเชื่อมโยงทางพันธุกรรม แต่ในทางการแพทย์โรคหัวใจ การที่คนตัวสูงมีขนาดของหัวใจและห้องหัวใจที่ใหญ่กว่า ก็อาจเป็นปัจจัยทางกายภาพที่ทำให้ระบบไฟฟ้าในหัวใจมีพื้นที่ในการเกิดความผิดปกติได้ง่ายขึ้นด้วยครับ โรคนี้อันตรายนะ เพราะเลือดที่ค้างในหัวใจอาจจับตัวเป็นลิ่มเลือด แล้วหลุดไปอุดตันที่สมอง ทำให้เป็นอัมพฤกษ์อัมพาตได้เลย
2. โรคเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ (Endometriosis)
สำหรับคุณผู้หญิง โรคนี้หลายคนอาจจะรู้จักในชื่อของ "ช็อกโกแลตซีสต์" ครับ ปกติแล้วเยื่อบุโพรงมดลูกจะต้องอยู่ "ในมดลูก" เพื่อรอรับการฝังตัวของตัวอ่อน หากไม่มีการตั้งครรภ์ก็จะหลุดลอกออกมาเป็นประจำเดือน แต่โรคนี้คือการที่เนื้อเยื่อพวกนี้ดันไปเจริญเติบโต "นอกมดลูก" เช่น ไปเกาะที่รังไข่ หรือลำไส้ พอถึงรอบเดือน มันก็มีเลือดออกตรงจุดนั้นด้วย ทำให้เกิดการอักเสบและปวดท้องเมนส์แบบสาหัสสุดๆ
งานวิจัยพบว่า ยิ่งผู้หญิงมีส่วนสูงมากเท่าไหร่ ความเสี่ยงที่จะเป็นโรคนี้ก็สูงขึ้นตามไปด้วย และในทางกลับกัน คนที่มีรูปร่างเตี้ย จะมีความเสี่ยงในการเกิดโรคเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ "น้อยกว่า" อย่างมีนัยสำคัญครับ
นอกจากนี้ ความสูงยังเชื่อมโยงกับขนาดตัวโดยรวม การทำงานของปอด และอายุที่เริ่มมีประจำเดือนครั้งแรกอีกด้วย ร่างกายเรานี่มันเชื่อมโยงกันอย่างน่ามหัศจรรย์จริงๆ ครับ
รู้แล้วได้อะไร? ต้องตื่นตระหนกไหม?
อ่านมาถึงตรงนี้ คนตัวสูงหลายคนอาจจะเริ่มเหงื่อตกแล้วว่า "อ้าว ผมตัวสูง จะเป็นโรคหัวใจ หรือปวดท้องเมนส์ตายไหมเนี่ย"
ใจเย็นๆ ก่อนครับ ดื่มน้ำอุ่นๆ แล้วฟังผมนะ
การที่เรามีความเสี่ยงทางพันธุกรรมไม่ได้แปลว่าเราจะต้องเป็นโรคแน่ๆ 100% ครับ พันธุกรรมก็เหมือนเราเกิดมามีปืนที่บรรจุกระสุนไว้ แต่สิ่งที่จะลั่นไกให้เกิดโรคจริงๆ คือ "พฤติกรรมการใช้ชีวิต" ของเราต่างหากครับ
นักวิจัยเขาบอกว่า ประโยชน์ที่แท้จริงของการค้นพบนี้ คือการนำไปสร้างสิ่งที่เรียกว่า Polygenic Risk Scores (คะแนนประเมินความเสี่ยงทางพันธุกรรม)
อธิบายง่ายๆ คือ ในอนาคต เมื่อเราไปตรวจสุขภาพ แค่แพทย์หรือเภสัชกรเห็นข้อมูลส่วนสูงและพันธุกรรมของคุณ เราก็สามารถ "พยากรณ์" ได้ล่วงหน้าเลยว่า คุณมีความเสี่ยงโรคหัวใจเต้นผิดจังหวะ หรือเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ มากน้อยแค่ไหน เพื่อที่จะได้ทำการตรวจคัดกรอง (Screening) ตั้งแต่เนิ่นๆ ไม่ต้องรอให้ป่วยหนักแล้วค่อยมารักษาครับ เรียกว่าเป็นการแพทย์แบบรู้ทันโรค
เห็นไหมครับว่า "ความสูง" ไม่ได้มีผลแค่เรื่องความสวยงาม แต่มันคือ "ปัจจัยเสี่ยงทางพันธุกรรม" ตัวหนึ่งที่บอกใบ้ปัญหาสุขภาพของเราได้
สำหรับคนตัวสูง ไม่ต้องจิตตกไปนะครับ สิ่งที่คุณควรทำคือ "การหมั่นสังเกตตัวเอง"
ถ้าคุณเป็นผู้ชายหรือผู้หญิงที่ตัวสูง: ลองจับชีพจรตัวเองดูบ้างว่าเต้นสม่ำเสมอไหม หากมีอาการใจสั่นผิดปกติ เหนื่อยง่าย ควรรีบไปพบแพทย์เพื่อตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (EKG)
ถ้าคุณเป็นผู้หญิงตัวสูง: หากมีอาการปวดท้องประจำเดือนรุนแรงผิดปกติ ปวดจนต้องหยุดงาน ปวดจนหน้ามืด อย่าทน หรืออย่าแค่กินยาแก้ปวดพาราเซตามอลหรือไอบูโพรเฟนไปวันๆ รีบไปปรึกษาสูตินรีแพทย์เพื่ออัลตราซาวนด์ดูรังไข่และมดลูกนะครับ ยาฮอร์โมนสมัยนี้ช่วยรักษาและควบคุมอาการได้ดีมาก
สุดท้ายนี้ ร่างกายและพันธุกรรมคือสิ่งที่เราพ่อแม่ให้มา เราเปลี่ยนแปลงมันไม่ได้ แต่การมี "ความรู้" จะช่วยให้เรารู้วิธีตั้งรับและดูแลตัวเองได้อย่างถูกต้อง... แล้วคุณล่ะครับ วัดส่วนสูงครั้งล่าสุดเมื่อไหร่ และเคยสังเกตจังหวะการเต้นของหัวใจตัวเองดูบ้างหรือยัง?
ดูแลสุขภาพกันด้วยนะครับ ด้วยความห่วงใยจากเภสัชกรครับ :)
แหล่งข้อมูลอ้างอิง:
Lin, Y.-J., et al. (2026). Unraveling the genetic links between stature and disease in East Asians: A multi-biobank genetic correlation and risk prediction study. PLOS Genetics. DOI: 10.1371/journal.pgen.1012030
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
