[Exit the SIM] 🇰🇭 กัมพูชา EP2: อาณาจักรเขมร–นครวัด (Khmer Empire) คำนำ หลังยุค Chenla ดินแดนสุวรรณภูมิฝั่งตะวันออกก้าวเข้าสู่ยุคราชอาณาจักรเขมร (Khmer Empire) ที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในภูมิภาค สร้างปราสาทหินและเครือข่ายน

สำรวจ
ลงทุน
คำถาม

มีบัญชีอยู่แล้ว?หรือ

•

27 ก.ค. 2025 เวลา 04:24 • ประวัติศาสตร์

🇰🇭 กัมพูชา EP2: อาณาจักรเขมร–นครวัด (Khmer Empire)

คำนำ

หลังยุค Chenla ดินแดนสุวรรณภูมิฝั่งตะวันออกก้าวเข้าสู่ยุคราชอาณาจักรเขมร (Khmer Empire) ที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในภูมิภาค สร้างปราสาทหินและเครือข่ายน้ำอันซับซ้อนจนเป็นตำนานนครวัด–นครธม บทนี้จะพาเจาะกลไกอำนาจ–ศาสนา–วิศวกรรมที่หล่อหลอมอาณาจักรนับพันปี

ข้อเท็จจริง (Fact)✅

📍การสถาปนาอาณาจักร

พระเจ้า Jayavarman II ประกาศเอกราชที่ภูเขาพนมกุเลน ในปี ค.ศ. 802 ถือเป็นก้าวแรกของ Khmer Empire

อาณาจักรขยายครอบคลุมกัมพูชา ลาวตะวันตก อีสานไทย และเวียดนามตอนกลาง

📍นครวัด (Angkor Wat)

สร้างโดยพระเจ้าสุริยวรมันที่ II ระหว่าง ค.ศ. 1113–1150 เพื่ออุทิศแด่พระอิศวร

เป็นปราสาทหินทรายใหญ่ที่สุด มีคูน้ำล้อมรอบประมาณ 3.6×1.8 กม. พร้อมหน้าบันแกะสลักฉากรามายณะ

📍เครือข่ายชลประทาน

baray หลักสามแห่ง (West Baray, East Baray, Southern Baray) เก็บน้ำได้รวมกว่า 50 ล้านลูกบาศก์เมตร คลองเชื่อมปราสาท–เมือง ทำให้เกษตรได้ 2–3 รอบต่อปี

📍ศาสนา–Soft Power

ปราสาทสมัยสุริยวรมันที่ II เน้นพราหมณ์ ก่อน Jayavarman VII (ค.ศ. 1181–1218) เปลี่ยนเน้นพุทธมหายาน

Bayon และวัดเลอะแธมเป็นศูนย์พิธีกรรม–การศึกษา สร้างความจงรักภักดีผ่านศาสนสถาน

วิเคราะห์เชิงลึก📚

📍อำนาจรวมศูนย์ผ่านวิศวกรรมน้ำ

หากขาดเครือข่าย baray – canal → เกษตรล่ม ชนบทอ่อนแอ รัฐไม่มีรายได้ภาษี

ระบบน้ำทำหน้าที่คล้าย “data center” ของรัฐ แจกจ่าย–ควบคุมทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ

📍ปราสาทหินเป็นเครื่องมือปกครอง

Angkor Wat ไม่ใช่แค่ศาสนสถาน แต่เป็นศูนย์บัญชาการรัฐ ที่รวบรวมแรงงาน–ช่างฝีมือจากชนบท

การก่อสร้างปราสาทช่วยหลอมชนชั้นนำท้องถิ่นให้ทำงานร่วมภายใต้พระบารมี มากกว่าปล่อยเป็นรัฐเมืองอิสระ

📍การปรับตัวทางศาสนา

Jayavarman VII เปลี่ยนรัฐธรรมนูญทางศาสนา เพื่อสร้าง Soft Power แบบเมตตา ลดแรงต้านจากเกษตรกร

หากไม่เปลี่ยน → อำนาจ Soft Power อาจสั่นคลอนเมื่อเจอวิกฤตภัยแล้ง–ข้าวยาก

📍มรดกต่อสังคมสมัยใหม่

เครือข่ายปราสาท–คลองยุคคลาสสิกเป็นต้นแบบผังเมือง–ระบบน้ำในอาเซียน

Angkor Wat ปัจจุบันเป็นแบรนด์ Soft Power ดึงนักท่องเที่ยว–รายได้มหาศาล แต่ต้องจัดการผลกระทบสิ่งแวดล้อมและชุมชนรอบวัด

📚สรุป EP2

อาณาจักรเขมร–นครวัดคือบทเรียน “อำนาจจากวิศวกรรม–ศาสนา” ที่ผสานกันรอบปราสาทหินและคลองกว้าง การรวมศูนย์ผ่านระบบน้ำและ Soft Power ทางศาสนา ทำให้ Khmer Empire ทรงอิทธิพลยาวนาน ก่อนจะเข้าสู่ยุคถดถอยในคราวถัดไปครับ 😉

ดูเพิ่มเติมในซีรีส์

กำเนิดและวิวัฒนาการกัมพูชา

โฆษณา

ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน

🇰🇭 กัมพูชา EP2: อาณาจักรเขมร–นครวัด (Khmer Empire)

ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน