4 เม.ย. เวลา 02:18 • ธุรกิจ

คะแนนที่ร่วงหล่น ไม่ใช่เพราะเขาห่วยลง : เมื่อการเลื่อนตำแหน่ง กลายเป็นกับดักที่ไม่มีใครตั้งใจให้เกิด

ช่วงเวลาการประเมินผลงาน คือช่วงที่ "บีบคั้นหัวใจ" หัวหน้างานที่สุด โดยเฉพาะเมื่อต้องเผชิญหน้ากับความจริงที่ว่า ลูกน้องมือดีที่เคยคว้าเกรดสวยๆ มาตลอด กลับมี Performance ที่หล่นฮวบจนน่าตกใจเพียงเพราะการ "ขยับตำแหน่ง"
ในฐานะ Solo HR ผมได้รับเสียงเคาะประตูที่สั่นเครือจากหัวหน้างานท่านหนึ่ง เขามาพร้อมใบคะแนนที่เต็มไปด้วยคำถาม "ผมให้คะแนนเขาผิดตรงไหนหรือเปล่า? ทำไมคนเก่งคนเดิมถึงกลายเป็นคนผลงานต่ำกว่ามาตรฐานไปได้?"
1. การ Debrief ที่ต้องใช้ "ข้อเท็จจริง" นำทาง
สิ่งที่ผมทำคือการพาหัวหน้างานนั่งลง แล้วไล่ดูคะแนนทีละหัวข้อแบบละเอียด (Item by Item) เราไม่ได้ดูแค่ตัวเลข แต่เราลงลึกไปถึง "ตัวอย่างพฤติกรรม" (Evidence-based) ว่าในตำแหน่งใหม่นี้ เขาทำได้ตามเกณฑ์จริงไหม?
ผลลัพธ์ที่ได้ยังคงเหมือนเดิม คะแนนเขาร่วงจริง แต่มันมีเหตุผลซ่อนอยู่...
2. กับดักของ "งานที่ไม่ได้เริ่มเอง"
ปีที่ผ่านมา พนักงานท่านนี้ถูกปรับจาก "นักออกแบบ" ที่ดูแลงานตั้งแต่ต้นจนจบ (End-to-End) ไปเป็น "ผู้เชี่ยวชาญด้านการเขียนแบบ" (Specialist) ที่ต้องรับงานต่อจากดีไซน์เนอร์หลายคนมาสานต่อ
จุดที่ทำให้ Performance เขาพัง คือการที่เขา "ไม่ได้เป็นเจ้าของงานตั้งแต่วันแรก" ระบบการส่งต่องาน (Handover) กลายเป็นอุปสรรคใหญ่ที่เขาไม่คุ้นเคย จากคนที่เคยคุมทิศทางเองได้ทั้งหมด กลับต้องมาแก้ปัญหาที่คนอื่นวางไว้ นี่คือความเจ็บปวดของคนทำงานที่เก่ง "ภาคปฏิบัติ" แต่ยังปรับตัวเข้ากับบทบาท "ผู้สนับสนุน" ไม่ได้
3. การยอมรับความจริง คืออิฐก้อนแรกของการเริ่มต้นใหม่
สุดท้าย บทบาทของ HR คือการจัดพื้นที่ให้มีการคุยกันอย่างเปิดใจ (Candid Conversation) พนักงานยอมรับว่ามาตรฐานงานในตำแหน่งใหม่สูงขึ้นและซับซ้อนกว่าเดิม การที่เขาเคยได้คะแนนดีในฐานะนักออกแบบ ไม่ได้การันตีว่าเขาจะทำได้ดีในฐานะผู้เชี่ยวชาญทันที
แต่การประเมินครั้งนี้ไม่ใช่ "คำตัดสินประหารชีวิต" แต่มันคือ "เข็มทิศ" ที่บอกว่าเขายังขาดทักษะอะไรในการทำงานระบบทีม
บทสรุปจากมุมมอง HR
หน้าที่ของผมในเคสนี้ ไม่ใช่การไปแก้คะแนนให้ดูดีขึ้นเพื่อเอาใจใคร แต่คือการทำให้หัวหน้าและลูกน้องเห็น "ความจริง" ชุดเดียวกันว่า "ตำแหน่งที่เปลี่ยนไป ต้องการทักษะชุดใหม่" การประเมินที่ยุติธรรม คือการกลั่นกรองอารมณ์ความเสียดายพนักงานคนเก่งออกไป แล้วหันมาวางแผนพัฒนา (IDP) กันอย่างจริงจัง เพื่อให้เขากลับมาเป็น "เพชร" เม็ดงามในตำแหน่งใหม่ได้อย่างสง่างามอีกครั้ง
โฆษณา