22 ส.ค. เวลา 03:38 • วิทยาศาสตร์ & เทคโนโลยี

#BubbleScience Ep.3: 🚀🍔 เมื่อ "แรงโน้มถ่วงเข้าใกล้ศูนย์" อาหารทางการแพทย์และฟิสิกส์ของไหล จะพามนุษย์ไปดาวอังคารได้อย่างไร?

มนุษยชาติกำลังคิดจะเดินทางไกลสู่ดวงจันทร์และดาวอังคาร โจทย์ที่ยากที่สุดไม่ใช่แค่เรื่องตัวยาน แต่คือ "คนที่อยู่ในยานอวกาศจะกินอะไร และระบบย่อยอาหารจะรอดไหม?" เพราะเราไม่สามารถขนเสบียงทั้งหมดไปจากโลกได้
ในสภาวะแรงโน้มถ่วงต่ำ (microgravity) กฎฟิสิกส์เคมีในครัวจะเปลี่ยนไปโดยสิ้นเชิง! มาดูกันว่าฟิสิกส์ของไหลและเทคโนโลยีอาหารทางการแพทย์และสุขภาพจะเข้ามาแก้ปัญหานี้อย่างไร 🔬✨
1. ฟิสิกส์ของไหล: ทำไมอาหารในอวกาศถึงเปลี่ยนไป? 🧪
บนโลก แรงโน้มถ่วง 1g ทำให้ฟองอากาศในอาหารหรือเครื่องดื่มยุบตัวลงเพราะน้ำหรือของเหลวไหลลงด้านล่าง (drainage) แต่ในอวกาศ แรงตึงผิวและความหนืดจะเข้ามาควบคุมแทน:
Bond Number (Bo≈0): เมื่อไม่มีแรงโน้มถ่วง อาหารจะไม่แยกชั้น รูปทรงของเหลวถูกกำหนดด้วยแรงตึงผิว 100%
การเกิดโฟมสุดมหัศจรรย์: ภารกิจ FOAM-S บนสถานีอวกาศนานาชาติ (ISS) พบว่า โปรตีนเคซีน เกิดโฟมในอวกาศได้สูงถึง 80.3% (บนโลกทำได้เพียง 26.7%) เพราะเกิด drainage ที่ชั้นฟิล์มล้อมรอบฟองอากาศน้อย เปิดโอกาสให้โปรตีนไปสร้างโครงข่ายเหนียวอุ้มฟองไว้ได้นานกว่า
2. ปัญหาใหญ่: "Gastric Foam" ทำนักบินอวกาศท้องอืด 🦠
บนโลก ไขมันในอาหารจะแยกตัวจากชั้นน้ำระหว่างที่โปรตีนในอาหารถูกย่อยด้วยเอนไซม์เปบซินในสภาพกรด แต่ในอวกาศทุกอย่างจะผสมกันกลายเป็น "โฟมหนาเนื้อเดียว" (Homogeneous Gastric Foam)
โฟมนี้จะต้านการบด ทำให้กระเพาะย่อยอาหารแข็งช้าลงอย่างมาก เกิดสภาวะลำไส้รั่วและจุลินทรีย์ลำไส้ที่ดีลดลง ส่งผลให้เกิดอาการแน่นท้องและท้องผูกรุนแรง ทางแก้ทางการแพทย์ แนะนำการใช้จุลินทรีย์โปรไบโอติกเฉพาะทาง เช่น Bifidobacterium lactis BLa80 เข้ามาช่วยฟื้นฟูระบบประสาทลำไส้และซ่อมแซมเยื่อบุลำไส้ในอวกาศ
3. ทางเลือกเสบียงอวกาศ: สวนผัก Veggie VS ยีสต์ชีวสังเคราะห์ 🥬🍞
การผลิตอาหารในระยะยาวจำเป็นต้องพึ่งพา 2 เทคโนโลยีหลัก:
สวนครัวพืชสด (Veggie System ของ NASA): ปลูกผักสลัดและมะเขือเทศ ช่วยเรื่องจิตวิทยา ได้กลิ่นดินสดชื่น แต่ควบคุมน้ำยากมากในอวกาศ (เสี่ยงรากเน่า/แห้ง) และต้องใช้พื้นที่มากถึง 40–50 ตร.ม./คน
ยีสต์ชีวสังเคราะห์ (Yeast Fermentation): ใช้ยีสต์หมักในถังระบบปิด ใช้พื้นที่น้อยมาก สามารถเปลี่ยนคาร์บอนไดออกไซด์จากลมหายใจให้กลายเป็นชีวมวลโปรตีนสูงและปลอดภัยทานได้ 100%
🧬 วิทยาศาสตร์อาหารไม่ได้หยุดอยู่แค่ในครัวบ้าน แต่คือหัวใจสำคัญที่จะพาอารยธรรมมนุษย์ไปตั้งถิ่นฐานบนดาวดวงใหม่!
กดติดตาม วิทยาศาสตร์ในครัวโดยปารีย์ ไว้ได้เลย เร็วๆ นี้เตรียมพบกับความรู้เจาะลึกที่จะเปลี่ยนเรื่องอาหารและสุขภาพให้เป็นเรื่องสนุกใกล้ตัวจากหลักสูตรออนไลน์ รังสรรค์โดยบริษัทฟู้ดอินโนเวทของเรา
“วิทยาศาสตร์โครงสร้างอาหารและการออกแบบเมทริกซ์เพื่อโภชนบำบัด" (Food Structural Science and Matrix Design for Diet Therapy) ! 🥼✨

ดูเพิ่มเติมในซีรีส์

โฆษณา